Aqlsizga ming soʻz oz

Bor ekan-u yoʻq ekan, bir chol bilan kampir boʻlgan ekan. Ularning bitta-yu bitta oʻgʻli boʻlgan ekan. Bir kuni chol:

— Ey kampir, shu oʻgʻilni uylantirsak, sen ham, men ham qaridik, roʻzgʻor ishlarini kelin bajarsa, qanday boʻlardi, — debdi. Kampirga bu gap maʼqul tushibdi, bular darrov hamsoyalarini chaqirib maslahat qilib, bir qizga sovchi yuborishibdi.

Borgan sovchilar qizdan, otasi va onasidan rozilik olishibdi-da, toʻy toʻgʻrisida maslahat qilibdilar. Quda tomon:

— Toʻyda palov qilish uchun mayiz, yogʻ va goʻsht uchun kichikroq bir goʻsala yuborasizlar, — debdi. Sovchilar bu voqeani kelib yigitning ota-onasiga aytishibdi. Chol-kampir:

— Bisotimizda bor-yoʻgʻi bir inak bor. Xayr, mayli, inakni sotamiz, mayda-chuyda olamiz, goʻsalani goʻsht uchun beramiz, — deb rozi boʻlib, aytilgan narsalarni toʻgʻrilab, sovchilardan berib yuborishibdi.

Oradan uch kun oʻtgach, toʻy boshlanib ketibdi, palov damlanibdi. Borgan kishilar toʻyni oʻtkazib qaytishibdi. Kuyovni qizning yoniga — chimildiqqa olib kirishibdi. Qiz tomon kuyov oldiga chimildiqqa narsalar tortiq qilishibdi. Biri birinchdan qilingan sut solingan shirbirinch, biri tuxum, biri shirmoyi kulcha, shunga oʻxshash yana biri varaqi. Bu narsalar bilan kelin va kuyovning oldilari chosh boʻlib ketibdi. Shundan keyin ertasi kuyovning hovlisiga kelishibdi va u yerda ham shu marosimlar — chimildiq, ovqat, xullas, kelin hovlisida boʻlgan hammasi kuyovning hovlisida ham takrorlanibdi.

Toʻrt kun oʻtibdi hamki, kelin uydan chiqmasmish, oʻn kun ham oʻtibdi, qaynona ishini yengil qilish oʻrniga kelin uydan chiqmay yotaveribdi. Oradan ikki oy oʻtibdi, kelin hech bir ishga qoʻl urmasmish. Chol va kampir maslahat qilishibdi:

«Kelin qildig-u, hali ham har kuni hovlini oʻzim supuraman, kelin qilib nima koʻrdik, — debdi kampir. Chol aytibdi:

— Ertalab turib sen hovlining yuzini supuraver, men boramanda, «Menga joʻropni ber, oʻzim supuraman», deyman. Sen boʻlsang, «Yoʻq, oʻzim supuraman», deysan, orada janjal koʻtaramiz. Qani, kelin nima der ekan.

Shu yoʻl bilan bir kuni ertalab chol-kampir janjallashib qolishibdi. Bir vaqt kelin uydan chiqibdi-da:

— Nima gap? — debdi. Shunda chol:

— Bechora kampir har kuni erta bilan hovli ishlarini qilib charchabdi. Bellari egri-bugri boʻlib qolibdi, shuning uchun «joʻropni menga ber» desam, «yoʻq oʻzim supuraman» deb bermayapti, — desa, kelin:

— Shunga ham janjalmi, bir kun birovingiz supuring, ikkinchi kun birovingiz supuring, — deb, qaytib ichkariga kirib ketibdi.

Shunday qilib, chol bilan kampirning ahvoli shu tariqa oʻzgarmay qolaveribdi.